ما و سختی بی‌پایان

سال­ها از زمانی می­گذرد که فایل­های پی­دی­اف در اختیار ما قرار گرفته­اند. در واقع مدت­ها ست که کتاب در فرمت پی­دی­اف و شمایل­های دیگر خود به عرصه­ی مطالعاتی ما پا گذاشته است ولی شواهد امر به گونه­ای هستند که کیفیت فایل­ها از یک­سو و مسایل حاشیه­ای دیگر به­تبع آن، آن طور نشان می­دهند که گویی همین امروز بازار کتاب الکترونیک در فضای فارسی­زبان پا گرفته است. اگر اهل خواندن کتاب­های پی­دی­اف در کامپیوتر شخصی خود، روی گوشی موبایل، تبلت، ای­بوک­ریدر و یا لپ­تاپ خود هستید، اگر کتاب­های الکترونیکی را به­طور مستقیم و شخصن از شبکه­ی جهانی بارگذاری می­کنید، اگر مجبور هستید یک کتاب الکترونیک را از طریق فضای مجازی خریداری کنید، اگر کیفیت این کتاب­ها را هم­خوان با حوزه­ی استفاده­شان و ابزار مورد کاربرد نمی­دانید و اگر باز هم اگرهای دیگری هستند که خبر از دردسرهای شما در مواجهه با کتاب الکترونیک می­دهند باید داستان دردسرهای این بخش را بهتر از من بدانید. دردسرهایی که در سطح­های مختلف مشکل­های گونه­گون ایجاد می­کنند و گاهی پیش می­آید که خواهنده­ی کتاب، از یافتن کتابی که در حست و جوی آن است، منصرف می­شود.
تصور این­که با سرعت و کیفیت اینترنت ایران آن هم مفروض بر این­که وب­سایت مورد نظر فیلتر هم باشد، بخواهید یک کتاب را دانلود کنید بیشتر شبیه به تصور یک فاجعه است تا دستیابی به یک کتاب. کتاب با مکافات دانلود می­شود، سپس به­سراغش می­روید تا آن را باز کنید ولی فایل دانلود شده باز نمی­شود و فقط شما با یک پیام اخطار مواجه می­شوید. این اتفاق نادری نیست و حتا همین امروز هم که از عمر کتاب­های الکترونیک فارسی­زبان مدت زمان زیادی می­گذرد، باز هم بارها و بارها به این نوع فایل­ها بر می­خوریم. مشکل به همین­جا ختم نمی­شود و می­توان باز هم مثال آورد. در مورد عمده­ی نسخه­های اینترنی موجود در نت در گنجینه­ی زبان فارسی، هیچ آینده­نگری و دور­اندیشی ویژه­ای صورت نگرفته است به­طوری که این کتاب­ها در چنان سطح کیفی و تکنیکی پایین و مایوس­کننده­ای تهیه شده­اند که نه می­توان آن­ها را بر روی کتاب­خوان­های جدید استفاده کرد و نه حتا می­توان تمهیدی به­منظور سامان­دهی فایل و آماده­سازی آن برای نیازهای کنونی به کار بست حتا اگر چنین امکانی هم وجود داشته باشد، کیفیت ظاهری خود کتاب­ها به­خصوص کتاب­های اسکن­شده، فرد متخصص را منصرف خواهد کرد.
زبان فارسی بهویژه همان فارسی مورد استفاده توسط ایرانیان، در چنان تنگناهای پیچیده و دهشتناکی قرار دارد که به­طور قطع می­تواند فضای مجازی و نشر کتاب­های الکترونیک برای پیشبرد این زبان یک گزینه­ی شگرف تلقی شود ولی بهره­گیری از این گزینه هم باید طبق اصولی باشد وگرنه ربان در همین سویه­ی روشن هم می­تواند دچار تشویش و فروپاشی شود. با نگاهی به روند انتشار کتاب­های الکترونیک و مسایل پیرامونی آن مانند کیفیت نشر، معضل تکنیک و بهره­گیری از ابزار، گنجینه­ی تُنُک کتاب­های در دسترس چه به­لحاظ کمی و چه به­لحاظ کیفی و بسیاری از مسایل دیگر که این حوزه را تحت تاثیر خود قرار می­دهند می­توان با نگاه کردن به تمامی این­ها به الگویی از بردار استاندارد حوزه­ی کتاب فارسی در این دسته­ی خاص می­توان دست یافت که اگر به آن اندیشیده نشود، الگوی پس­رونده­ی خود را ادامه خواهد داد.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.